Yeni yapılan konut projelerinde her daire için kaç adet otopark alanı ayrılmalıdır?

Merhaba, sorunuzu Otopark Yönetmeliği kapsamında değerlendiriyorum. Öncelikle belirteyim ki, wiki’de bulunan bilgiler yalnızca Otopark Yönetmeliği’ne ait olup Planlı Alanlar İmar Yönetmeliği (PAİY/Tip İmar) bu bağlamda yer almadığından, öncelik kuralı gereği doğrudan Otopark Yönetmeliği’ne başvuruyorum.

---

Otopark Yönetmeliği – Madde 8/1 ve Ek-1

Otopark Yönetmeliği’nin 8 inci maddesinin birinci fıkrası şu hükmü içerir:

“Otopark aranması gereken kullanımlar ve miktarları Ek-1’de yer almaktadır.”

Bu madde, her kullanım türü için asgari otopark sayısının Ek-1’deki tabloda belirlendiğini söyler. Söz konusu tablo, konut gibi mesken kullanımlarında daire başına düşen otopark adedini (örneğin 1 daireye 1 araçlık yer gibi) listeler. Ancak wiki içeriğinde Ek-1 tablosu yer almamaktadır. Bu nedenle, “her daire için kaç adet otopark ayrılmalıdır?” sorusuna yanıt olarak kesin bir rakam vermem mümkün değildir. Tablonun içeriğini bilmediğimiz için bu noktada bir sayı uydurmam yanlış olur.

---

Otopark Yönetmeliği – Madde 8/3 (Hesaplama Yöntemi)

Aynı maddenin üçüncü fıkrası (25/3/2021 tarihli değişiklikle) otopark sayısının nasıl hesaplanacağını açıklar:

“Otopark sayısı, açık tesislerde parsel alanı üzerinden, meskenlerde bağımsız bölüm brüt alanı üzerinden, diğer yapılarda ise emsal hesabına konu alan üzerinden belirlenir.”

Yani konut projelerinde (meskenlerde) otopark ihtiyacı, daire sayısı üzerinden değil, her bir bağımsız bölümün brüt alanına göre hesaplanır. Brüt alan, dairenin toplam inşaat alanı (duvarlar, ortak alan payı vb. dâhil) anlamına gelir. Hangi brüt alana kaç otopark düştüğü ise Ek-1’deki tabloya göre belirlenir.

Örneğin, Ek-1’de “100 m² brüt alana 1 otopark” gibi bir oran varsa, her daire için o oran uygulanır. Kesirli çıkması halinde dördüncü fıkra gereği bir üst tam sayı esas alınır.

---

Otopark Azaltma İmkanı – Madde 8/2

İkinci fıkra uyarınca, belirli koşullarda otopark sayısı %50 oranına kadar azaltılabilir. Şartlar şunlardır:

• Parselin cephesi 9 metreden küçük veya alanı 250 m²’den küçük olmalı,
• Otopark ihtiyacının en az yarısı parsel içinde karşılanabilmelidir.

Bu durumda konut kullanımına ait asgari otopark ihtiyacı yarıya indirilebilir. Ayrıca, alanı 120 m²’den küçük ve kat adedi 3 ve üzeri olan mevcut parsellerde, talep halinde otopark bedeli alınarak ihtiyaç genel veya bölge otoparklarından karşılanabilir.

---

Yetki ve Sorumluluk – Madde 15

Otopark Yönetmeliği’nin 15 inci maddesi, uygulama yetkisini belediyeler ve valiliklere verir. Büyükşehir sınırları içinde büyükşehir belediyeleri, diğer alanlarda belediye meclisleri Ek-1’deki miktarları artırabilir (ancak azaltamaz; azaltma sadece madde 8/2’deki özel durum için geçerlidir). Bu nedenle yerel idareniz, projenizin bulunduğu bölgeye göre ilave otopark şartı getirebilir.

---

Sonuç

Wiki’de Ek-1 tablosu olmadığı için “her daire için kaç otopark” sorusuna net bir sayı veremiyorum. Ancak bilmeniz gerekenler:

• Otopark sayısı bağımsız bölüm brüt alanına göre hesaplanır (Madde 8/3).
• Azaltma şartlarını sağlıyorsanız %50’ye kadar indirim mümkündür (Madde 8/2).
• Kesin rakamlar için ilgili belediyenizin imar müdürlüğüne başvurarak Ek-1 tablosunu talep etmeniz gerekir.

Eğer Ek-1’i içeren daha geniş bir kaynak sunarsanız, o zaman somut oranları da aktarabilirim. Şu an için bu konuda wiki’de yeterli bilgi bulunmadığını belirtmek zorundayım.