Otopark yerine ödenen bedel nasıl hesaplanır?

Otopark bedeli hesaplaması, Otopark Yönetmeliği’nin 12’nci maddesinde düzenlenmiştir. İşte adım adım hesaplama yöntemi:

1. Formül ve Bileşenler

Madde 12/11-b'ye göre birim otopark bedeli şu formülle hesaplanır:

Birim Otopark Bedeli = (A + B) × 20 × Y

Burada:

• A (Arsa Payı): Emlak Vergisi Kanunu’na göre belirlenen arsa değerinin, plandaki katlar alanına bölünmesiyle bulunur (her yıl yeniden değerlenir).
• B (Yapı Payı): Ruhsat yılında Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı’nca yayımlanan yapı yaklaşık birim maliyet tebliğindeki otoparka ait birim fiyattır.
• 20 (Sabit Katsayı): Binek araç için manevra alanı dahil asgari park alanını temsil eder. Mekanik/asansörlü otoparklarda bu değer, onaylı projedeki ölçü olarak alınabilir.
• Y (Grup Oranı): İl genel meclisi/belediye meclisince belirlenen yerleşme grubuna göre %100, %90, %80, %70 veya %60’tır. İdareler meclis kararıyla bu oranları artırabilir veya grup sayısını azaltabilir.

2. Hesaplama Adımları

1. Önce parselin ihtiyacı olan toplam otopark sayısı Ek-1’deki tabloya göre belirlenir (Madde 8/1).
2. Birim bedel yukarıdaki formülle hesaplanır.
3. Toplam bedel = Birim bedel × gerekli otopark sayısı olarak bulunur.
4. Parsel alanı 250 m²’den küçük veya cephesi 9 metreden az ise veya Madde 8/2 kapsamında ise otopark ihtiyacı %50 azaltılabilir (bu durumda hesaplanan sayı da azalır).

3. Ödeme Esasları (Madde 12/9)

• %25’i yapı ruhsatı sırasında peşin ödenir.
• Kalan %75’i ruhsat tarihinden itibaren en geç 36 ay içinde, her yıl yeniden değerleme oranında artırılmak üzere 6 eşit taksitte ödenir.
• Yapı kullanma izni (iskan) ancak bu %75’lik kısım tamamen ödendikten sonra verilir.
• Ödemeler, kamu bankalarındaki özel otopark hesabına yatırılır ve bu hesaba yasal faiz uygulanır (Madde 12/4).

4. Önemli Uyarılar

• Otopark bedeli alınan parsellerde, bölge otoparkı ruhsat tarihinden itibaren en geç 5 yıl içinde tamamlanmak zorundadır (Madde 12/7).
• Ruhsat iptali halinde, alınan bedel o yıla göre güncellenerek iade edilir (Madde 12/8).
• İlgili idareler, meclis kararıyla grup oranlarını ve ödeme planını değiştirebilir (Madde 12/11-a).

Özetle: Otopark bedeli, hem arsa değerini hem de yapı maliyetini dikkate alan bir formülle bulunur, ruhsat aşamasında %25’i peşin, kalanı taksitle ödenir. Hesaplamada öncelikle parselin ihtiyacı olan araç sayısı Ek-1’e göre tespit edilir.

Not: Bu açıklama yalnızca Otopark Yönetmeliği Madde 12 ve Madde 8’e dayanmaktadır. Farklı bir yönetmelik (ör. Planlı Alanlar İmar Yönetmeliği) konuya ilişkin hüküm içeriyorsa öncelik onundur, ancak mevcut wiki içerisinde bu konuda başka bir bilgi bulunmamaktadır.