Yanıcı Sıvı Depolama ve Doldurma Kuralları (BYKHY Madde 123) nedir?

Merhaba, yanıcı sıvı depolama ve doldurma kuralları hakkında sorduğunuz için teşekkürler. Bu konu, Binaların Yangından Korunması Hakkında Yönetmelik (BYKHY) kapsamında Madde 123 ile düzenlenmiştir. Öncelikle belirteyim ki Planlı Alanlar İmar Yönetmeliği (PAİY)'nde yanıcı sıvı depolamaya özel bir hüküm bulunmamaktadır, bu nedenle doğrudan BYKHY'nin ilgili maddesini esas alarak cevap veriyorum.

---

Kapsam Dışı (BYKHY Madde 123/1)

Yönetmeliğin 123. maddesinin birinci fıkrası, bu bölümün uygulanmayacağı durumları sıralar. Yani aşağıdaki tesisler, bu kurallara tabi değildir:

• Ticari veya endüstriyel faaliyet dışı kullanılan ısıtma merkezi kazan daireleri ve bunlara ait yakıt depoları.
• Araç depoları, yer değiştirebilen tesisler ve sabit tesislerdeki 300 litreyi geçmeyen depolar.
• Üretim sürecinde kısa süreli işleme veya ara depolama amacıyla kullanılan tanklar.

Bu istisnalar, genellikle küçük ölçekli veya geçici depolama ihtiyaçlarını kapsar. Örneğin, bir apartmanın ısıtma amaçlı kazan dairesi veya bir aracın kendi yakıt deposu bu madde kapsamı dışındadır.

---

Genel Depolama Kuralları (BYKHY Madde 123)

Madde 123'ün devamında belirtilen genel depolama kuralları şunlardır:

• Sınıflandırma: Yanıcı sıvılar, parlama noktalarına göre Sınıf I, II, IIIA, IIIB olmak üzere dört sınıfa ayrılır. Her sınıf kendi içinde depolama şartlarına tabidir.
• Depolama Ekipmanları: Her tank veya depo;
  • Uygun havalandırma sistemi ile donatılmalıdır (buhar birikmesini önlemek için).
  • Sıvı sızıntısı veya taşması durumunda yayılmayı önleyecek havuzlama (çevreleme) sistemi bulunmalıdır.
  • Komşu yapılara, tesislere ve yangın kaynaklarına belirli mesafelerde konumlandırılmalıdır.
• Yeraltı ve Yerüstü Tankları: Yeraltı tankları ile yerüstü tankları farklı kurallara tabidir. Örneğin, yerüstü tanklarında yangına dayanıklılık ve soğutma sistemleri daha kritikken, yeraltı tanklarında sızıntı tespit ve toprak kirliliği önleme ön plandadır.

Önemli Not: Madde 123, yanıcı sıvı depolama için genel çerçeveyi çizer. Sayısal mesafe değerleri, tank kapasiteleri veya yapısal detaylar (örn. yangın duvarı kalınlığı) bu maddede verilmemiştir. Bu tür detaylar için BYKHY'nin ilgili diğer maddelerine (örneğin; depolama mesafeleri için Madde 124 veya ekler) bakılması gerekir. Ancak sorunuz sadece Madde 123 kapsamında olduğu için, burada yalnızca mevcut metindeki bilgileri aktarıyorum.

---

İlgili Kavramlar ve Alt Başlıklar

Verilen kaynakta üç alt başlık da belirtilmiştir:

• Yanıcı Sıvı Sınıfları Detay: Sınıflandırma kriterleri (parlama noktası, kaynama noktası) ve her sınıf için özel depolama koşulları.
• Yanıcı Sıvı Depolama Mesafe: Tanklar ile bina, parsel sınırı, diğer tanklar, yangın kaynakları arasındaki minimum uzaklıklar.
• Yanıcı Sıvı Depo Binası: Depo binasının yapısal özellikleri (yangına dayanıklılık, havalandırma, drenaj, patlama tahliyesi).

Bu üç konu, Madde 123'ün ayrılmaz parçalarıdır. Uygulamada, bir depo tesisi projelendirirken bu üç başlık altındaki tüm şartları sağlamak zorunludur.

---

Pratik Uygulama ve Önemli Uyarılar

• Sayısal değer uydurmayın: Verilen kaynakta mesafe, kapasite veya boyut gibi sayısal bir değer yalnızca 300 L (kapsam dışı sınır) olarak geçmektedir. Başka bir sayısal veri bulunmamaktadır.
• İmar Yönetmeliği ile çelişme durumu: PAİY'de bu konuda hüküm olmadığı için çelişme söz konusu değildir. Eğer İmar Yönetmeliği'nde bir hüküm olsaydı, o geçerli olurdu.
• Diğer yönetmelikler: BYKHY'de hüküm bulunmayan bir konu (örneğin deprem dayanımı) varsa, sırasıyla Deprem, Yangın, Yapı Denetim y