Tuvalet Zorunlulukları (PAİY Madde 48) – Geçerlilik Durumları

Planlı Alanlar İmar Yönetmeliği’nin 48. maddesi, yapılarda bulunması gereken asgari tuvalet sayısını, engelli tuvaleti zorunluluğunu ve alaturka/oturmalı tuvalet oranlarını düzenler. Bu madde, aşağıda sıraladığım durumlarda kesinlikle uygulanır. Geçerlilik şartlarını, yönetmelikteki doğrudan ifadelere dayanarak açıklıyorum.

1. Yapı Türüne Göre Geçerlilik

Madde kapsamında belirtilen yapı türleri şunlardır:

• İş hanı, alışveriş merkezi, çarşı, pasaj, otel – Her 25 kişi için 1 tuvalet (yarısı kadın, yarısı erkek) zorunludur.
• Resmî bina, sinema, tiyatro – Her 50 kişi için 1 tuvalet zorunludur.
• İbadet yeri, şehirlerarası dinlenme tesisi, meydan, park – Bu yapılarda alaturka tuvalet oranı en az yarısı olmalıdır.
• Diğer yapılar – Alaturka tuvalet oranı en az 1/3 olarak belirlenmiştir.

Önemli not: Engelli tuvaleti zorunluluğu tüm yapılar için geçerlidir. Hiçbir yapı türü bu zorunluluktan muaf değildir. Minimum 1 kadın + 1 erkek engelli tuvaleti, erişilebilirlik standardına uygun olarak yapılmalıdır.

2. Kullanım Amacına Göre Geçerlilik

Madde, yapının kullanım şekline bağlı olarak farklı hesaplama yöntemleri getirir:

• İşyeri / büro → Tuvalet sayısı çalışan sayısına göre hesaplanır.
• Mağaza / AVM → Tahmini müşteri sayısına göre hesaplanır.
• Lokanta / sinema / tiyatro → Oturma sayısına göre hesaplanır.
• Otel → Yatak sayısına göre hesaplanır.

Birden fazla kullanım içeren yapılarda (örneğin altında dükkân, üstünde ofis olan bir bina) her bir kullanım t