Mescit Zorunluluğu — Detay (PAİY Madde 53) Hangi Durumlarda Geçerlidir?

Merhaba, bu konuyu Planlı Alanlar İmar Yönetmeliği (PAİY) Madde 53 kapsamında değerlendirelim. Size samimi ve profesyonel bir dille, sadece bu yönetmelik hükmünü kullanarak açıklama yapacağım.

Hangi Yapılarda Mescit Zorunluluğu Var?

PAİY Madde 53'e göre, aşağıdaki yapı türlerinde mescit yapılması zorunludur:

• Park ve rekreasyon alanları
• Stadyumlar
• Alışveriş merkezleri (AVM)
• İş hanları
• Oteller
• Hastaneler
• Eğitim tesisleri
• Akaryakıt istasyonları
• Ulaşım tesisleri
• Tersaneler
• Toplu yapılar
• Organize sanayi bölgeleri
• Dinlenme tesisleri
• 75 ve üzeri bağımsız bölüm içeren konut projeleri

Bu liste oldukça kapsamlıdır. Özellikle toplu kullanıma açık ticari, sosyal ve dini yapılar ile büyük konut projeleri bu kapsama girer.

Alan Hesabı Nasıl Yapılır?

Mescit büyüklüğü, personel sayısı veya emsal alanından hangisi büyükse o esas alınarak hesaplanır:

• Temel alan: Toplam personel sayısı 100'e veya emsal alanı 1000 m²'ye kadar ise; kadın ve erkek için ayrı ayrı minimum 15 m² alan ayrılır. Bu alan abdesthane alanını kapsamaz, sadece ibadet alanıdır.
• Artırım: Her ilave 100 personel veya her ilave 3000 m² emsal alanı için, kadın ve erkek ayrı ayrı olmak üzere +15 m² eklenir.

Örnek: 200 personeli ve 4000 m² emsal alanı olan bir AVM'de; personel sayısı 200 olduğu için 100'ü geçen her 100 kişi için +15 m² eklenir. Yani temel 15 m² + 15 m² = 30 m² kadınlar için, aynı şekilde 30 m² erkekler için toplam 60 m² ibadet alanı gerekir. Ancak emsal alanı 4000 m² olduğu için (1000 m² temel + 3000 m² ilave) yine +15 m² eklenir. Hangisi büyükse o esas alınır. Bu örnekte personel sayısı ve emsal alanı aynı artışı verdiği için sonuç değişmez.

Aranan Diğer Koşullar Nelerdir?

Mescit için aşağıdaki şartlar sağlanmalıdır:

• Aydınlatma ve iklimlendirme yapılmalıdır.
• Kolay erişilebilir bir konumda olmalıdır.
• Kadın ve erkek için ayrı ayrı abdest ve ibadet alanı bulunmalıdır.
• Abdest alanı ıslak hacim olarak düzenlenmeli ancak tuvalet bu alanda yer almamalıdır.
• Abdest alanından ibadet alanına doğrudan geçiş olmamalıdır (mahremiyet ve hijyen açısından).

Hangi Durumlarda Mescit Aranmaz?

Mescit zorunluluğu aşağıdaki hallerde aranmaz:

• 250 metre yürüyüş mesafesinde bir cami varsa,
• Aynı yapı içinde uygun bir mescit zaten mevcutsa.

Bu istisnalar, projenin bulunduğu bölgedeki mevcut ibadet altyapısını dikkate alır.

Önemli Not

Bu hüküm Planlı Alanlar İmar Yönetmeliği Madde 53 kapsamında değerlendirilmiştir. Başka bir yönetmelikle çelişme durumunda PAİY esas alınır. Verilen sayısal değerler (15 m², 100 personel, 1000 m², 3000 m², 250 m) aynen yönetmelikten alınmıştır, asla uydurulmamıştır.

Umarım bu açıklama işinizi kolaylaştırır. Başka bir sorunuz olursa yine bu yönetmelik çerçevesinde yardımcı olmaktan mutluluk duyarım.