İstanbul Bina Girişleri ve Rampaları (İstanbul İmar Yönetmeliği Madde 32) nedir?

Merhaba! İstanbul Bina Girişleri ve Rampaları (İstanbul İmar Yönetmeliği Madde 32) konusunu detaylıca açıklayayım. Ancak öncelik kuralı gereği, önce Planlı Alanlar İmar Yönetmeliği’ne (Tip İmar Yönetmeliği) bakarız. Tip İmar’da hüküm varsa o geçerlidir; çelişen durumlarda Tip İmar esas alınır, diğer yönetmelikteki çelişen hükümler yok sayılır. Aşağıda önce İstanbul İmar Yönetmeliği Madde 32’nin içeriğini, ardından Tip İmar ile kesiştiği/çeliştiği noktaları ve uygulamadaki doğru kuralı belirteceğim.

---

📌 İstanbul İmar Yönetmeliği Madde 32 – Özet (Wiki Context’e Göre)

1. Giriş Koridoru Genişliği

• Umumi binalarda: En az 2,20 m (dış kapı genişliğinden az olamaz)
• Diğer binalarda: En az 1,50 m
• Konut (asansör/merdiven önü): 1,20 m yapılabilir (Wiki’de bu madde altında “konut için 1,20 m olabilir” ifadesi var)

2. Giriş Kotu Kuralları

• Yola bakmayan veya ön bahçesi ≥4,00 m olan cephelerde: bordür üst seviyesinden en fazla ±2,00 m inilebilir/çıkılabilir.
• Yoldan doğrudan girişlerde: bordür taşı üst seviyesinin altında giriş yapılamaz.
• Tabii zeminden kotlandırılan parseller bu kurallara tabi değildir; merdiven ve rampalarla erişim sağlanır.
• Bölge kat nizamını bozacak tesviye yapılamaz.

3. Engelli Erişimi

• TS 9111 standardına uyulması zorunludur.
• Döşeme kaplamaları: kaymayı önleyen, tekerlekli sandalye uyumlu malzeme.
• Bina girişinde: ön bahçede parsel sınırına kadar rampa VEYA minimum 0,90 × 1,20 m² engelli asansörü VEYA mekanik platform.
• Rampa küpeşte: 0,90 m (1. düzey) + 0,70 m (2. düzey), çap 32-45 mm.

4. Konut Zemin Kat Kullanımı

• Dükkân/mağaza olarak düzenlenecek konut zemin katları: giriş sadece yol cephesinden yapılır.

---

⚖️ Tip İmar Yönetmeliği ile Karşılaştırma ve Öncelik Kuralı

Tip İmar Yönetmeliği – Madde 30 şu hükümleri içerir:

• Bina giriş koridoru genişliği: umumi binalarda en az 2,20 m, diğer binalarda en az 1,50 m (Madde 30/1).
• Konut için ayrı bir istisna belirtilmemiştir. Bu nedenle konut binaları da “diğer bina” kapsamında 1,50 m genişliğe tabidir.
• Giriş kotu, rampa eğimleri, engelli erişimi ve küpeşte ölçüleri neredeyse birebir aynıdır.

Çelişen nokta: İstanbul İmar Yönetmeliği Madde 32’de konut asansör/merdiven önü için 1,20 m’ye izin verilirken, Tip İmar Madde 30/1 böyle bir esneklik tanımamaktadır. Öncelik kuralı gereği Tip İmar geçerlidir, dolayısıyla konut binalarında da giriş koridoru en az 1,50 m olmalıdır. İstanbul İmar’daki 1,20 m istisnası yok sayılır.

Tip İmar Yönetmeliği – Madde 39 (Kapı standartları) ise şunları ekler:

• Bina giriş kapıları net genişlik: 1,50 m (çift kanatlıysa bir kanat en az 1,00 m) – Madde 39/1-b.
• Bağımsız bölüm giriş kapısı: 1,00 m; diğer mahal kapıları: 0,90 m – Madde 39/1-c.
• Kapılarda eşik yapılamaz; zorunlu hallerde engelli ve yangın çıkışları engellenmemelidir – Madde 39/2.
• Bu ölçüler İstanbul İmar’daki genel kurallarla uyumludur, çelişme yoktur. Tip İmar’daki hükümler uygulanır.

---

✅ Doğru Uygulama (Öncelik Kurallarına Göre)

Konu	Tip İmar Madde	Kural
Giriş koridoru genişliği (umumi)	30/1	En az 2,20 m
Giriş koridoru genişliği (diğer bina – konut dahil)	30/1	En az 1,50 m
Giriş kotu (ön bahçe/yoldan)	30/2-3-4	En fazla ±2,00 m