Deprem Yükü Birleşimleri nedir?
Deprem Yükü Birleşimleri
Deprem yükü birleşimleri, deprem etkisinin diğer yüklerle (sabit yük, hareketli yük, kar yükü, zemin itkisi) nasıl bir araya getirileceğini tanımlayan kurallar bütünüdür. Bu birleşimler, TBDY 2018 Bölüm 4.4 ve 5.2 kapsamında düzenlenmiştir.
Betonarme Binalar İçin Yük Birleşimleri (DGT)
Birleşim 1 (Genel Durum)
G + Q + E + 0.2S + H
| Sembol | Açıklama |
|---|---|
| G | Sabit yük |
| Q | Hareketli yük (azaltılmış) |
| E | Deprem etkisi (yatay + düşey) |
| S | Kar yükü |
| H | Yatay zemin itkisi |
Birleşim 2 (Devrilme Kontrolü)
0.9G + E + H
Bu birleşim, en az düşey yük durumu için devrilme kontrolünde kullanılır.
Düşey Deprem Etkisi
- Formül: Ed = ±0.5 × S<sub>DS</sub> × G (yaklaşık hesap)
- Geniş açıklıklı kirişler, konsollar ve ön-germeli elemanlarda doğrudan hesap zorunludur.
- Yatay ve düşey deprem etkisi birlikte uygulanır.
Doğrultu Birleştirmesi
İki yatay doğrultuda ayrı ayrı deprem hesabı yapılır ve şu kombinasyonlardan daha elverişsiz olan kullanılır:
- Ed = ±E<sub>x</sub> ± 0.3E<sub>y</sub>
- Ed = ±0.3E<sub>x</sub> ± E<sub>y</sub>
Zaman tanım alanında mod toplama yönteminde bu birleştirme otomatik yapılır.
Çelik Binalarda Yük Birleşimleri
| Yöntem | Kural |
|---|---|
| YDKT (Yük ve Dayanım Katsayıları) | G yerine 1.2G kullanılır |
| GKT (Güvenlik Katsayıları) | Bölüm 9-10'daki özel birleşimler geçerlidir |
ŞGDT (Şekil Değiştirmeye Göre Değerlendirme ve Tasarım) Yük Birleşimi
G + nQ + 0.3S + E<sub>d</sub>
- n: Hareketli yük katılım katsayısı
- Önce düşey yükler artımsal olarak uygulanır → başlangıç durumu
- Sonra yatay deprem etkisi eklenir
Hareketli Yük Katılım Katsayısı (n)
| Kullanım Türü | n |
|---|---|
| Konut | 0.30 |
| Ofis | 0.30 |
| Mağaza, depo | 0.60 |
| Okul | 0.60 |
| Endüstri (sabit ekipman) | 1.00 |
Özet: Deprem yükü birleşimleri, yapının türüne (betonarme/çelik), kullanım amacına ve hesap yöntemine göre değişiklik gösterir. Temel prensip, deprem etkisinin diğer yüklerle en elverişsiz (güvenli tarafta kalan) kombinasyonunun dikkate alınmasıdır.
Kaynak: genel
Hesaplama Araçlarımız
Yapı projeleriniz için ücretsiz hesaplama araçları
İlgili Konular
İlgili Sorular
Bu konuda başka sorunuz mu var?
mimari.ai yapay zeka desteklidir. Kritik kararlar için uzman görüşü alınız.