Asgari Parsel Büyüklükleri (İfraz Şartları) hangi durumlarda geçerlidir?

Elbette, Planlı Alanlar İmar Yönetmeliği (PAİY) kapsamında asgari parsel büyüklüklerinin (ifraz şartlarının) hangi durumlarda geçerli olduğunu detaylandırayım. Öncelikle belirtmeliyim ki bu şartlar, PAİY Madde 6’da düzenlenmiştir ve yalnızca imar planında bu konuda herhangi bir hüküm bulunmadığı takdirde uygulanır. Yani imar planının kendisi daha küçük veya daha büyük asgari ölçüler belirlemişse, plan hükmü önceliklidir; bu tablo ancak planın sessiz kaldığı durumlarda devreye girer.

📌 Asgari Parsel Büyüklüklerinin Geçerli Olduğu Durumlar

1. Yeni Parsel Oluşturma (İfraz) İşlemleri

• Bir arsayı birden fazla parsele bölmek istediğinizde (ifraz), oluşacak her bir parselin bu tablodaki asgari genişlik, derinlik ve alan şartlarını sağlaması zorunludur.
• Aksi halde ruhsat verilmez (Sık Yapılan Hatalar bölümünde de belirtildiği gibi).
• Örneğin: 4 kata kadar bitişik nizam konut için minimum parsel genişliği 6.00 m’dir. Bu genişlik sağlanmadan yapılacak ifraz işlemi geçersiz sayılır.

2. Mevcut Parsellerin Birleştirilmesi (Tevhid) Sonrası

• Birden fazla parseli birleştirip (tevhid) yeni bir parsel oluşturduğunuzda da bu ölçüler referans alınır. Birleşen parselin planlanan kullanımına (konut, ticaret, sanayi vb.) uygun asgari ölçüleri sağlaması gerekir.

3. Yapı Ruhsatı Aşaması

• Mevcut bir parsele yapı ruhsatı almak istediğinizde, parselin fiziksel büyüklüğü (genişlik, derinlik, alan) bu tablodaki değerlere uygun olmalıdır.
• Özellikle kat adedi arttıkça asgari genişlik de artar:
  • 4 kata kadar → 6.00 m (bitişik)
  • 5-9 kat → 6.00 m + her ilave kat için 60 cm eklenir
  • 10+ kat → 12.00 m (bitişik)

4. Kullanım Türüne Göre Farklılıklar

• Tabloda sanayi, akaryakıt istasyonu, konut dışı kentsel çalışma gibi özel kullanımlar için ayrı asgari değerler tanımlanmıştır:
  • Sanayi → genişlik 30.00 m, derinlik 30.00 m
  • Akaryakıt istasyonu → genişlik 40.00 m, derinlik 40.00 m
  • Konut dışı kentsel çalışma → genişlik 40.00 m, derinlik 40.00 m, alan 2.000 m²
• Bu kullanımlar için ifraz veya ruhsat başvurusu yapıldığında bu özel şartlar geçerlidir.

5. Yapı Nizamına Göre Değişkenlik

• Bitişik nizam parsellerde sadece minimum genişlik (örneğin konut/ticaret 4 kata kadar 6.00 m) yeterlidir.
• Blok başı nizam parsellerde bu genişliğe yan bahçe mesafesi eklenir.
• Ayrık nizam parsellerde ise yan bahçe × 2 + tablodaki genişlik formülü uygulanır.
• Köşe başı parsellerde ise yol tarafındaki yan bahçe mesafesi yerine ön bahçe mesafesi alınır (Sık Yapılan Hatalar’da uyarılmıştır).

6. Ön Bahçe Durumu

• Derinlik hesabı, parselin ön bahçeli olup olmamasına göre değişir:
  • Ön bahçesiz konut/ticaret → **