Asansör Kapı Genişliği Minimum Ölçüsü

Kaynak: Tip İmar Yönetmeliği (IMAR-Y01_tip_imar) – Madde 34

Temel Kural

Tip İmar Yönetmeliği'nin 34. maddesinin 2. fıkrasına göre, tek asansörlü binalarda asansör kapısının net geçiş genişliği 0.90 metreden (90 cm) az olamaz. Bu ölçü, asansör kabininin dar kenarının 1.20 metre ve alanının 1.80 m² olması şartıyla birlikte aranır. Yani bir binada tek bir asansör varsa, kapı genişliği minimum 90 cm olmalıdır.

Birden Fazla Asansör Bulunan Binalar

Aynı fıkrada, birden fazla asansörü olan binalarda asansör sayısının yarısı kadar asansörün bu ölçülere (dar kenar 1.20 m, alan 1.80 m², kapı genişliği 0.90 m) uygun yapılması zorunludur. Tek sayıda asansör varsa sayı bir alta yuvarlanır. Örneğin 3 asansörlü bir binada en az 1 asansör, 5 asansörlü binada en az 2 asansör bu minimum ölçüleri karşılamalıdır.

10 Kat ve Üzeri Binalar – Yük/Sedye Asansörü

Madde 34'ün 5. fıkrası, 10 kat ve üzeri binalar için özel bir hüküm getirir: Asansörlerden en az bir tanesi yük, eşya ve sedye taşıma amacına uygun olarak dar kenarı 1.20 metre ve alanı 2.52 m²'den, kapı genişliği ise net 1.10 metreden (110 cm) az olmayacak şekilde yapılmalıdır. Bu durumda minimum kapı genişliği 110 cm'ye çıkmaktadır.

Umumi Binalar ve Yoğun Kullanımlı Yapılar

4. fıkra uyarınca; kullanılabilir katlar alanı tek katlı olanlar hariç 800 m²'den veya kat adedi birden fazla olan umumi binalarda en az bir asansör yapılması zorunludur. Ayrıca kat alanı 800 m²'den ve kat adedi 3'ten fazla olan umumi binalar, uygulama imar planına göre 10 kat ve üzeri binalar veya zemin kat üzerinde 20'den fazla konut kullanımlı bağımsız bölüm bulunan yapılarda en az 2 adet asansör yapılmalı ve bunlar 2. fıkradaki asgari ölçülere (kapı genişliği 0.90 m) uygun olmalıdır. Bu asansörlerden en az bir tanesi yangın ve acil durum için özel donanımlı olarak tesis edilmelidir.

TSE Standartları ve İdare Yetkisi

Madde 34'ün 2. fıkrasının son cümlesi, taban alanında yapılaşma hakkı 120 m²'nin altında olan parseller ile tek bağımsız bölümlü müstakil konut binalarında TSE standartlarının burada belirtilen ölçülerden küçük olması halinde, ilgili idaresinin TSE standartlarına uyulmasına yetkili olduğunu belirtir. Yani bu istisnai durumlarda kapı genişliği 90 cm'den daha az olabilir, ancak bu kararı idare verir. Genel kural ise 90 cm'nin altına inilmemesidir.

Mevcut Binalarda Tadilat

3. fıkraya göre mevcut binalarda yapılacak tadilatlarda bu madde hükümlerinin veya TSE standartlarının uygulanmasında idare yetkilidir. Dolayısıyla tadilat projelerinde mevcut durumun fiziki imkanları da dikkate alınarak idare farklı bir ölçü belirleyebilir.

Özetle

• Standart binalar (tek asansör): Kapı net geçiş genişliği en az 90 cm (0.90 m).
• 10 kat ve üzeri binalar (yük/sedye asansörü): En az 110 cm (1.10 m).
• Birden fazla asansör: Yarısı kadar asansör 90 cm şartını sağlamalı.
• İstisna (küçük parseller/müstakil konut): İdare onayı ile TSE standartları uygulanabilir; bu durumda ölçü daha küçük olabilir.

Bu bilgiler ışığında, asansör kapı genişliği için genel minimum değer 90 cm'dir. Projenizin özelliklerine göre (kat adedi, kullanım türü, parsel büyüklüğü) bu ölçü artabilir veya idare tarafından farklı belirlenebilir. Tüm bu şartları sağlamak için mutlaka ilgili idareye başvurarak projenizi onaylatmanızı öneririm.