Su Basman Nedir?

Merhaba, su basman kavramını Planlı Alanlar İmar Yönetmeliği (PAİY) kapsamında açıklayayım. Su basman, bir binanın zemin kat döşeme üst kotunun tabii zemine göre olan yüksekliğidir. Bu tanım, PAİY Madde 5 (Tanımlar) bölümünde yer alır. Yani su basman kotu, binanın yerden ne kadar yüksekte başladığını belirleyen kritik bir ölçüdür.

Su Basmanın Belirlenmesi

• Su basman kotu tabii zeminden (mevcut doğal zemin) itibaren ölçülür.
• Eğer imar planı veya plan notunda bir değer belirtilmişse, o değer geçerlidir.
• Plan veya notta bir ifade yoksa, genellikle tabii zeminden en fazla 1.00-1.50 metre yükseklikte olur. Ancak bu genel bir uygulama olup, her proje için belediye onayı esastır.

Su Basman Neden Önemlidir?

• Bodrum katın tabii zeminden ne kadar çıktığını belirler. Bodrum katın büyük kısmı toprağa gömülü kalırken, küçük bir kısmı su basman kotuna kadar yükselir.
• Bina giriş kotunu belirler. Bu da engelli erişimi için kritik bir parametredir. Çok yüksek su basman, erişilebilirlik standartlarına uygun rampa eğimi ve uzunluğunu artırır.
• Zemin kat kullanımını etkiler. Örneğin ticaret alanlarında düşük su basman tercih edilirken, konutlarda bazen yüksek su basman tercih edilebilir.

Sık Yapılan Hatalar

1. Su basmanı çok yüksek tutmak: Engelli erişimini zorlaştırır, rampa boyunu ve eğimini artırır, ayrıca bina girişini kullanışsız hale getirebilir.
2. Bodrum kat avantajı için su basmanı yükseltmek: Bu tür müdahaleler belediye tarafından denetlenir ve imar mevzuatına aykırı olduğu için durdurulabilir veya düzeltilmesi istenebilir.

Su Basmanın Bina Yüksekliğine Etkisi

Su basman yüksekliği, bina yüksekliği hesabını doğrudan etkiler. Bina yüksekliği hesaplanırken su basman kotu da dâhil edilir. Bu nedenle su basman kotunun doğru belirlenmesi, toplam bina yüksekliğinin imar planına uygun olması açısından önemlidir.

İlgili Kavramlar

• Tabii Zemin: Su basmanın ölçüldüğü başlangıç noktasıdır.
• Bodrum Kat: Su basman kotu, bodrum katın tabii zemin üzerinde kalan kısmını belirler.
• Bina Yüksekliği: Su basman, bina yüksekliğine dâhil edilen bir bileşendir.
• Kat Yüksekliği: Su basman kat yüksekliği değil, doğrudan binanın oturduğu seviyedir.

Özet

Su basman, binanın zemin kat döşeme üst kotunun tabii zemine göre yüksekliğidir. PAİY Madde 5'te tanımlanan bu kavram, imar planında belirtilmediği takdirde genellikle 1.00–1.50 m arasında uygulanır. Ancak her projede belediye onayı ve engelli erişimi gibi faktörler dikkate alınarak optimizasyon yapılmalıdır. Aksi takdirde erişilebilirlik sorunları ve mevzuata aykırılık riski ortaya çıkar.

Kaynak:

• Planlı Alanlar İmar Yönetmeliği (PAİY) – Madde 5 (Tanımlar)