Plankote (Halihazır Harita) (Y01) nedir?
Merhaba, sorunuzu Planlı Alanlar İmar Yönetmeliği (PAİY) ve ilgili kavram sayfasındaki bilgiler ışığında yanıtlıyorum. Verilen wiki bağlamı dışında hiçbir kaynak kullanmadım; sayısal değerleri ve hükümleri doğrudan buradan alıyorum.
Plankote (Halihazır Harita) Nedir?
Plankote, imar mevzuatında "halihazır harita" olarak adlandırılan, mevcut bir arazinin topoğrafik yapısını (eşyükselti eğrileri, doğal ve yapay unsurlar) gösteren temel altlık haritasıdır. [Plankote (Halihazır Harita) kavram sayfası]'na göre bu haritalarda binalar, yollar, ağaçlar, altyapı tesisleri ve eşyükselti eğrileri gibi ayrıntılar yer alır; ölçeği ise imar planı yapımına uygun büyüklüktedir. Amaç, araziyi olduğu gibi belgelemek ve imar planlamasına altlık oluşturmaktır.
PAİY’e Göre Halihazır Harita ile İlgili Esaslar
Planlı Alanlar İmar Yönetmeliği (PAİY) Madde 7 bu konuyu düzenler:
-
(a) Bendine göre: Halihazır haritası bulunmayan yerleşim yerlerinde bu haritalar belediyeler veya valiliklerce yapılır veya yaptırılır. Tasdik mercii de aynı kurumlardır. Tasdikli bir nüshası Bakanlığa, diğer bir nüshası ise ilgili tapu dairesine gönderilir.
Bu hüküm, haritanın resmî geçerlilik kazanması ve kadastro ile uyumunun sağlanması açısından kritiktir. -
(b) Bendine göre: Son nüfus sayımında nüfusu 10.000’i aşan yerleşmelerin imar planlarını yaptırması mecburidir. 10.000’i aşmayanlarda ise imar planı yapılmasının gerekli olup olmadığına belediye meclisi karar verir.
Buradan dolaylı olarak, halihazır haritanın da plan yapımı için zorunlu bir altlık olduğu anlaşılır. -
(c) Bendine göre: Mevcut planların yetersiz kalması veya yeni yerleşme alanlarının acilen kullanıma açılması gerektiğinde, belediyeler veya valiliklerce yapılacak imar planlarına veya Bakanlıkça hazırlanacak yönetmelik esaslarına göre uygulama yapılır. Bu uygulamalar da halihazır harita üzerine inşa edilir.
PAİY Madde 5’teki tanımlar da bu bütünü tamamlar:
- Nazım İmar Planı: Halihazır haritalar üzerine, varsa kadastral durumu işlenmiş olarak çizilir.
- Uygulama İmar Planı: Tasdikli halihazır haritalar üzerine, yine varsa kadastral durumu işlenmiş olarak hazırlanır.
Görüldüğü gibi hem nazım hem de uygulama imar planı mutlaka halihazır haritaya dayanır. Bu harita olmadan plan yapımı mümkün değildir.
PAİY Madde 38 ise halihazır harita ve imar planlarının hazırlanması ile uygulanmasının fennî mesuliyetini düzenler. Madde metninde "uzmanlık, çalış" ifadesi kesik olsa da, fennî mesuliyetin ilgili uzman kişilere (fen adamları, harita mühendisleri vb.) ait olduğu açıktır.
Özetle
| Özellik | Açıklama (Kaynak) |
|---|---|
| Tanım | Mevcut arazinin topoğrafik haritası; binalar, yollar, ağaçlar, altyapı, eşyükselti eğrilerini içerir. [Plankote kavram sayfası] |
| Zorunluluk | Nüfusu 10.000’i aşan yerleşmelerde imar planı yaptırma mecburiyeti, dolayısıyla halihazır harita temini zorunludur. [PAİY Madde 7/b] |
| Yapım ve Tasdik | Belediye/valilik tarafından yapılır veya yaptırılır; tasdikli nüshalar Bakanlık ve Tapu Dairesine gönderilir. [PAİY Madde 7/a] |
| Kullanım Amacı | Nazım ve uygulama imar planlarının altlığı; kadastral durum bu harita üzerine işlenir. [PAİY Madde 5] |
| Fennî Mesuliyet | Hazırlanma ve uygulama aşamalarında ilgili uzmanlar sorumludur. [PAİY Madde 38] |
Önemli Uyarı
PAİY (Tip İmar Yönetmeliği) bu konuda birincil kaynaktır. Diğer yönetmeliklerle (Deprem, Yangın, Yapı Denetim) çelişen bir hüküm tespit edilmemiştir; bu nedenle yukarıdaki bilgiler doğrudan geçerlidir. Halihazır harita olmadan imar planı yapılamaz, mevcut planlar da güncellenemez. Tapu ve
Kaynak: genel
Hesaplama Araçlarımız
Yapı projeleriniz için ücretsiz hesaplama araçları
İlgili Sorular
Bu konuda başka sorunuz mu var?
mimari.ai yapay zeka desteklidir. Kritik kararlar için uzman görüşü alınız.