İskele güvenlik kuralları nelerdir?

Merhaba,

İskele güvenlik kurallarıyla ilgili sorunuzu öncelikle Planlı Alanlar İmar Yönetmeliği (PAİY / Tip İmar) çerçevesinde değerlendirdim. Ancak sağlanan WIKI CONTEXT kapsamında iskele güvenliğine dair herhangi bir imar yönetmeliği maddesi bulunmamaktadır.

Öncelik Kuralı gereği, imar yönetmeliğinde hüküm bulunmadığı için sırasıyla Deprem, Yangın ve Yapı Denetim yönetmeliklerine bakmam gerekti. Ne yazık ki bu yönetmeliklere ait bilgiler de WIKI CONTEXT içerisinde yer almamaktadır.

Eldeki mevcut kaynaklar yalnızca İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu (6331) ile sınırlıdır. Bu kanun kapsamında iskele güvenliğiyle doğrudan ilgili özel bir madde bulunmamaktadır. Ancak genel iş sağlığı ve güvenliği yükümlülükleri çerçevesinde aşağıdaki hükümler, iskele gibi yüksekte çalışma ekipmanları için dolaylı olarak uygulanabilir:

İşverenin Genel Yükümlülükleri (Madde 4)

ISG-K01 – Madde 4 uyarınca işveren, çalışanların işle ilgili sağlık ve güvenliğini sağlamakla yükümlüdür. Bu kapsamda:

• Risk değerlendirmesi yapılması (iskele kurulumu, kullanımı ve sökümü aşamalarında olası düşme, çökme, malzeme düşmesi gibi riskler analiz edilmelidir)
• Çalışanlara yeterli eğitim ve talimat verilmesi (iskele montaj/demontaj eğitimi, yüksekten korunma eğitimi)
• Gerekli koruyucu ekipmanların sağlanması (emniyet kemeri, başlık, filesi, korkuluk vb.)

Riskten Korunma İlkeleri (Madde 5)

ISG-K01 – Madde 5’te belirtilen ilkeler doğrultusunda iskele güvenliğinde:

• Risklerden kaçınmak (mümkünse iskele yerine daha güvenli alternatif ekipman kullanmak)
• Kaçınılamayan riskleri kaynağında mücadele ederek azaltmak (örneğin iskelenin sağlam zemine kurulumu, yük kapasitesine uygun tasarım)
• Toplu korunma tedbirlerine öncelik vermek (bireysel korunma yerine iskele korkulukları, alt filesi gibi toplu önlemler)

Çalışanların Yükümlülükleri (Madde 19)

ISG-K01 – Madde 19 çalışanlara da sorumluluk yükler:

• İskele üzerinde çalışırken güvenlik donanımlarını (korkuluk, emniyet kemeri bağlantı noktası) doğru kullanmak
• Ekipmanlara keyfi müdahale etmemek (korkuluk sökmek, kemer bağlantısını iptal etmek yasaktır)
• Tehlikeli durumları derhal işverene bildirmek (iskelede sallanma, gevşek bağlantı, hasarlı malzeme gibi)

Bilgilendirme Yükümlülüğü (Madde 16)

ISG-K01 – Madde 16 gereği işveren, iskele üzerinde çalışanlara:

• Karşılaşabilecekleri sağlık ve güvenlik riskleri (yükseklik, dengesiz yük, rüzgar etkisi)
• Koruyucu ve önleyici tedbirler (çift el düşme koruması, rüzgar hızı limitleri)
• Acil durum prosedürleri (tahliye, yaralı kurtarma) hakkında bilgi vermelidir.

Sonuç olarak: WIKI CONTEXT’te iskele güvenliğiyle ilgili doğrudan bir madde veya yönetmelik bulunmadığından spesifik ölçüler (iskelenin maksimum yüksekliği, platform genişliği, korkuluk yüksekliği, rüzgar hızı sınırı gibi) veremiyorum. Bu detaylar genellikle İş Ekipmanlarının Kullanımında Sağlık ve Güvenlik Şartları Yönetmeliği, Yapı İşlerinde İş Sağlığı ve Güvenliği Yönetmeliği veya TS EN 12811 (İskeleler) standartlarında yer alır ancak bu kaynaklar sağlanmamıştır.

Eksik bilgiyi net olarak belirtmek gerekirse: Mevcut WIKI CONTEXT kapsamında iskele güvenlik kurallarına ilişkin yeterli bilgi bulunmamaktadır. Bu nedenle yukarıda sadece genel İSG kanunu maddeleri ışığında dolaylı yorum yapabildim. Daha kesin ve sayısal kurallar için ilgili yönetmeliklerin tam metinlerine başvurmanızı öneririm.