Binalarda havalandırma sistemi gereksinimleri nelerdir?

Merhaba. Sorunuza Binaların Yangından Korunması Hakkında Yönetmelik (BYKHY) kapsamındaki mevcut wiki kayıtları çerçevesinde cevap vereceğim. Öncelikle, planlı alanlar imar yönetmeliği (PAİY/Tip İmar) kapsamında havalandırma sistemlerine dair genel bir hüküm wiki’de yer almamaktadır. Bu nedenle, öncelik kuralı gereği doğrudan yangın yönetmeliğine başvurulmuştur. Aşağıda yalnızca BYKHY Madde 88’de belirtilen spesifik havalandırma gereksinimleri aktarılacaktır. Genel bina havalandırma sistemlerine (örneğin mekanik genel havalandırma, doğal havalandırma, taze hava miktarı, kanal kesit hesapları) dair wiki’de yeterli bilgi bulunmamaktadır. Bu nedenle cevap, sadece yangın yönetmeliğinde düzenlenen bağımsız havalandırma ve duman tahliyesi zorunluluklarına odaklanacaktır.

BYKHY Madde 88 – Bağımsız Havalandırma ve Egzoz Sistemleri

Yangın yönetmeliğinin 88. maddesi, özellikle dizel pompa ile acil durum jeneratörü odaları ve otel, restoran, kafeterya vb. mutfaklarının pişirme alanları için özel havalandırma şartları getirmektedir.

1. Dizel Pompa ve Jeneratör Odaları İçin Havalandırma

• Mekanik havalandırma gereken bu bölümlerde duman tahliye sistemleri, binanın diğer bölümlerine hizmet veren sistemlerden tamamen bağımsız olarak dizayn edilmelidir.
• Havalandırma için kullanılacak taze hava, doğrudan dışarıdan alınmalı ve herhangi bir egzoz çıkış noktasından en az 5 m uzakta olmalıdır.
• Aynı şekilde mahallin egzoz çıkışı da doğrudan dışarıya atılmalı ve herhangi bir hava giriş noktasından en az 5 m uzağa yönlendirilmelidir.
• Bu mesafe şartı, yanma ürünlerinin ve egzoz gazlarının taze hava girişine karışmasını önlemek, yangın anında dumanın yayılmasını engellemek ve alternatif güç kaynağının güvenli çalışmasını sağlamak içindir.

2. Mutfak Pişirme Alanları Egzoz Sistemleri

• (Madde 88/2’nin devamı wiki’de tam verilmemiştir ancak bağlamından anlaşıldığı üzere) Otel, restoran, kafeterya gibi yerlerin mutfaklarındaki pişirme alanlarının mekanik egzoz sistemi de binanın diğer bölümlerinden bağımsız olarak tasarlanmalıdır. Bu, yangın durumunda dumanın mutfaktan diğer katlara sıçramasını geciktirir ve yağ tutucu filtre gibi ek önlemlerle yangın yükünü azaltır.

3. Genel Değerlendirme

• Bu madde, yalnızca yangın anında duman kontrolü ve acil durum sistemlerinin sürekliliği için havalandırma gereksinimlerini düzenler. Genel bina havalandırması (konfor havalandırması, taze hava debisi, kanal hesabı, filtre sınıfları vb.) BYKHY Madde 88 kapsamında değildir.
• Eğer projenizde bahsedilen mahaller (dizel pompa/jeneratör odası veya ticari mutfak) varsa, yukarıdaki bağımsızlık ve 5 m mesafe şartı mutlaka sağlanmalıdır. Ayrıca, yağmurlama sistemi olan binalarda (BYKHY Madde 96) havalandırma kanallarının yangın damperi, sismik askı gibi ek gereksinimleri de ayrıca değerlendirilmelidir.

Önemli Not: Kullanıcı sorusu genel bina havalandırma sistemlerini kapsadığı için, wiki’de yalnızca yukarıdaki madde bulunduğundan eksik cevap vermektense, “Bu konuda wiki’de yeterli bilgi bulunmamaktadır” ibaresini ekleyerek yalnızca mevcut maddeyi aktardım. Genel havalandırma gereksinimleri (kanal hesabı, taze hava miktarı, egzoz havası geri kazanımı, filtre standartları) için TS 825, TS 2164, ASHRAE gibi standartlara veya ilgili imar yönetmeliği eklerine başvurmanızı öneririm. Mevcut wiki havuzuna ek bir kaynak girilirse daha kapsamlı yanıt verilebilir.

Umarım yardımcı olmuştur. Başka bir yangın yönetmeliği maddesi ile ilgili sorunuz varsa lütfen belirtin.