Atık Yönetimi Yönetmeliği — Genel nedir?

Atık Yönetimi Yönetmeliği — Genel Nedir?

Öncelik Kuralı Uyarınca İnceleme:
Öncelikle Planlı Alanlar İmar Yönetmeliği (Tip İmar Yönetmeliği) kapsamında atık yönetimine ilişkin genel bir tanım veya hüküm aranmıştır. Tip İmar Yönetmeliği’nin Madde 33’ü duman ve atık bacası zorunluluklarını düzenlerken, (6) ve (7) numaralı fıkralarında atık ayrıştırma bacası ile ilgili özel hükümler bulunmaktadır. Ancak bu maddede “Atık Yönetimi Yönetmeliği’nin genel tanımı” ya da “atık yönetimi esasları” gibi bir hüküm yer almamaktadır. Bu nedenle, Tip İmar Yönetmeliği’nde atık yönetiminin genel çerçevesine dair bir düzenleme bulunmadığından, Atık Yönetimi Yönetmeliği kendi başına ele alınmıştır.

Atık Yönetimi Yönetmeliği — Genel Tanım

Yönetmelik: Atık Yönetimi Yönetmeliği (Genel)
Madde Numarası: Doğrudan bir madde numarası verilmemiş olmakla birlikte, yönetmeliğin genel hükümleri ve tanımlar kısmı kastedilmektedir.

Atık Yönetimi Yönetmeliği, atıkların oluşumundan nihai bertarafına kadar olan tüm aşamalarda çevre ve insan sağlığını korumayı amaçlayan, atıkların yönetimine ilişkin temel kuralları belirleyen bir düzenlemedir. Yönetmelik kapsamında atıkların sınıflandırılması için Ek-4 Atık Listesi kullanılır; bu liste sayesinde her atık türüne uygun işlem ve bertaraf yöntemi belirlenir.

Atık Hiyerarşisi (Atık Yönetim Hiyerarşisi)

Atık Yönetimi Yönetmeliği’nin temel dayanağı olan atık hiyerarşisi, yönetim önceliklerini sıralar:

1. Önleme: Atık oluşumunu kaynağında engelleme (en yüksek öncelik).
2. Yeniden kullanım: Atıkların aynı amaçla tekrar kullanılması.
3. Geri dönüşüm: Malzeme olarak geri kazanım.
4. Diğer geri kazanım: Enerji geri kazanımı gibi işlemler.
5. Bertaraf: Düzenli depolama veya yakma (en düşük öncelik).

Bu hiyerarşi, atık yönetimi planlamasında önleme adımının en kritik olduğunu vurgular. Hiyerarşiye ilişkin detaylı bilgi, Atık Yönetim Hiyerarşisi başlıklı bölümde de yer almaktadır.

Tip İmar Yönetmeliği ile Bağlantı

Tip İmar Yönetmeliği Madde 33/(6) ve (7) fıkraları, atık ayrıştırma bacalarının yapılmasını düzenler. Bu bacalar, evsel atıkların yerinde ayrıştırılması için ilgili standartlara uygun olarak tesis edilir. Yönetmelik, bu bacaların bağımsız bölümlerin kat sahanlıklarında veya her bağımsız bölüm içinde yapılabileceğini, mevcut binalarda ise bahçe mesafeleri içinde TAKS ve KAKS’a dahil olmaksızın tesis edilebileceğini belirtir. Bu hüküm, Atık Yönetimi Yönetmeliği’ndeki önleme ve yeniden kullanım hedeflerine hizmet eden bir uygulamadır