Yapı Malzemesi İktisadi İşletmelerin Yükümlülükleri

Merhaba, yapı malzemelerinin piyasaya arzında görev alan tüm aktörlerin sorumlulukları Yapı Malzemeleri Yönetmeliği Madde 13-18 kapsamında detaylı şekilde düzenlenmiştir. Bu yükümlülükleri her bir işletme türü için ayrı ayrı ele alalım.

---

1. İmalatçı Yükümlülükleri (Madde 13)

İmalatçılar, yapı malzemesini ilk kez piyasaya arz eden kişi veya kuruluşlardır. Sorumlulukları şunlardır:

• Performans beyanı düzenleme: Madde 6 ve 8'e uygun olarak her ürün için bir performans beyanı hazırlamak zorundadır.
• CE işareti iliştirme: Madde 10 ve 11'e uygun olarak ürüne CE işareti koymakla yükümlüdür.
• Teknik dosya hazırlama: Performans beyanının dayanağını oluşturacak teknik dosyayı hazırlamalıdır.
• Performans değişmezliği değerlendirme/doğrulama: Ürünün beyan edilen performansını sürekli olarak sağladığını doğrulamalıdır.
• Saklama süresi: Teknik dosya ve performans beyanını 10 yıl boyunca muhafaza etmek zorundadır.

---

2. Yetkili Temsilci (Madde 14)

İmalatçı tarafından yazılı olarak atanan yetkili temsilci:

• İmalatçı adına belirli görevleri üstlenir, ancak teknik dosya düzenleme görevi tamamen imalatçıda kalır ve devredilemez.
• Yetki kapsamı, imalatçı ile yapılan yazılı sözleşmede belirtilir.

---

3. İthalatçı Yükümlülükleri (Madde 15)

İthalatçılar, yapı malzemesini Türkiye piyasasına ilk kez sürenlerdir. Sorumlulukları:

• Uygun malzeme arzı: Yönetmeliğe uygun malzemeyi piyasaya arz edebilir.
• Doğrulama yükümlülüğü: İmalatçının performans değişmezliği sistemini uyguladığını doğrulamalıdır.
• Belge kontrolü: Performans beyanı ve teknik dosyanın bulunduğunu kontrol etmek zorundadır.
• CE işareti doğrulama: CE işaretinin iliştirildiğini doğrulamalıdır.
• Uygunsuzluk halinde: Tespit ettiği uygunsuzluklar için düzeltici önlem almalı veya gerekiyorsa ürünü piyasadan çekmelidir.

---

4. Dağıtıcı Yükümlülükleri (Madde 16)

Dağıtıcılar, ürünü tedarik zincirinde son kullanıcıya ulaştıran aktörlerdir:

• Yönetmelik hükümlerine uyma zorunluluğu vardır.
• CE işareti, performans beyanı ve gerekli belgelerin varlığını kontrol etmelidir.

---

5. İmalatçı Sayılma Hali (Madde 17)

İthalatçı veya dağıtıcı aşağıdaki durumlarda imalatçı sayılır:

• Kendi isim veya markası ile ürünü piyasaya arz ederse,
• Performans beyanını etkileyecek bir değişiklik yaparsa.

Bu durumda tüm imalatçı yükümlülükleri (teknik dosya, performans beyanı, CE işareti, 10 yıl saklama) devreye girer.

---

6. İzlenebilirlik Yükümlülüğü (Madde 18)

Tüm iktisadi işletmeler (imalatçı, ithalatçı, dağıtıcı, yetkili temsilci):

• Kendilerine ürün tedarik eden her işletmenin bilgisini,
• Kendilerinin ürün tedarik ettiği her işletmenin bilgisini
• Bakanlığa bildirmek zorundadır.

Bu sayede piyasa gözetimi ve denetimi sırasında ürünün tüm tedarik zinciri izlenebilir hale gelir.

---

Özet Tablosu

İşletme Türü	Temel Yükümlülük	Saklama Süresi
İmalatçı	Performans beyanı + CE + teknik dosya	10 yıl
Yetkili Temsilci	Yazılı görevlendirme ile sınırlı	-
İthalatçı	Uygunluk doğrulama + belge kontrol	-
Dağıtıcı	Belgelerin varlığını kontrol	-

ÖNEMLİ: Bu hükümler, Planlı Alanlar İmar Yönetmeliği kapsamında doğrudan bir düzenleme içermediğinden, Yapı Malzemeleri Yönetmeliği Madde 13-18 mevcut haliyle uygulanır. İmar mevzuatında aksi bir hüküm bulunmadığından çelişki söz konusu değildir.

Kaynak: Yapı Malzemeleri Yönetmeliği Madde 13, 14, 15, 16, 17, 18

Umarım açıklayıcı olmuştur, başka sorularınız varsa memnuniyetle cevaplarım.