Tehlikeli Maddeler ve Yangın Güvenliği (Yangın Yönetmeliği Madde 101-123)

Merhaba, bu bölüm yangın güvenliği açısından tehlikeli maddelerin depolanması, sınıflandırılması ve kullanım kısıtlamalarını düzenler. Verdiğiniz bilgiler Binaların Yangından Korunması Hakkında Yönetmelik kapsamındadır. Planlı Alanlar İmar Yönetmeliği’nde bu konuda özel bir hüküm bulunmadığını varsayarak doğrudan Yangın Yönetmeliği’ni kullanacağım. Şimdi maddeleri tek tek açıklayalım:

---

1. Genel Kapsam (Madde 101)

Madde 101-123 arası, tehlikeli maddelerin depolanması, kullanılması ve yangın güvenliği önlemlerini kapsar. Bu maddeler, patlayıcı, parlayıcı ve yanıcı maddelerin güvenli bir şekilde muhafazasını sağlamak için konulmuştur.

---

2. Tehlikeli Madde Sınıfları (Madde 102)

Yangın Yönetmeliği, tehlikeli maddeleri üç ana sınıfa ayırır:

• Patlayıcı maddeler (Madde 104)
• Basınçlı ve sıvılaştırılmış gazlar (Madde 105)
• Yanıcı ve parlayıcı sıvılar (Madde 113)

Her bir sınıf için ayrı depolama kuralları ve emniyet mesafeleri belirlenmiştir.

---

3. LPG ile İlgili Özel Kurallar

LPG, hem evlerde hem de ticari alanlarda sık kullanılan bir maddedir. Yönetmelikteki kurallar şunlardır:

Evlerde LPG Kullanımı (Madde 109)

• Konutlarda en fazla 2 tüp bulundurulabilir. Bu sayıyı aşmak yangın güvenliği açısından yasaktır.

Perakende Satış Yerleri (Madde 108)

• Maksimum 500 kg LPG bulundurulabilir.
• Eğer özel bir depo varsa, bu miktara ilave +750 kg daha eklenebilir.
• Kapalı mekânlarda ticari propan tüpü bulundurmak kesinlikle yasaktır.

LPG Depolama (Madde 106-107)

• Tankların binalara, komşu arsaya ve ana trafik yoluna olan emniyet mesafeleri Ek-10’da belirtilmiştir.
• Ayrıca tanklar arası mesafeler de aynı ekte düzenlenmiştir.

LPG İkmal İstasyonları (Madde 110)

• LPG ikmal istasyonlarında emniyet mesafeleri Ek-13’e göre hesaplanır. Bu mesafeler patlama ve yangın riskini minimize etmek için zorunludur.

---

4. Yanıcı / Parlayıcı Sıvı Sınıfları (Madde 113)

Bu sıvılar alevlenme noktalarına göre dört sınıfa ayrılır:

Sınıf	Alevlenme Noktası	Örnek
I (Parlayıcı)	< 37.8°C	Benzin, aseton
II	≥ 37.8°C ve < 60°C	Gazyağı
IIIA	≥ 60°C ve < 93.4°C	Mazot
IIIB	≥ 93.4°C	Motor yağı

Sınıf I sıvılar en tehlikeli olanlardır ve depolama kısıtlamaları en katıdır.

---

5. Depolama Yasakları (Madde 115)

Aşağıdaki yerlerde parlayıcı veya yanıcı sıvı depolanamaz:

• Koridor, geçiş alanı, merdiven sahanlığı
• Merdiven altı veya bodrum
• Hol, fuaye gibi halka açık alanlar
• Kaçış yolları ve çalışma mahalleri
• Lokanta, kahvehane gibi umuma açık işletmeler

Bu yasak, yangın anında insanların tahliyesini engelleyecek durumları önler.

---

6. Yanıcı Sıvı Deposu Özel Şartları (Madde 118)

• Deponun bulunduğu bina en az 120 dakika yangına dayanıklı olmalıdır.
• Sınıf I (parlayıcı) sıvılar bodrum katında bulundurulamaz.
• Sınıf II sıvılar bodrum katta depolanamaz.
• Sınıf IIIA ve IIIB sıvılar ise bodrum katta en fazla 40.000 litre depolanabilir.

Bu sınırlamalar, yangın sırasında bodrum katlarda biriken buharların patlama riskini kontrol altına almak içindir.

---

Sonuç

Madde 101-123, tehlikeli maddelerin yangın güvenliği açısından nasıl ele alınması gerektiğini detaylandırır. LPG miktarları (evde max 2 tüp, perakendede 500 kg), sıvı sınıflarının alevlenme noktaları (Sınıf I için <37.8°C) ve depolama yasakları (bodrum, kaçış yolları) net bir şekilde belirtilmiştir. Bu kurallara uymak hem işletme sahipleri hem