Kapalı Çıkma Yasağı (7+ Kat Binalarda) nedir?

Kapalı Çıkma Yasağı (7+ Kat Binalarda) – Detaylı Açıklama

Merhaba, bu düzenleme 2023 yılında Planlı Alanlar İmar Yönetmeliği (PAİY) kapsamında yapılan değişiklikle getirildi. Amacı, özellikle yüksek katlı konut binalarında cephe kapanmasını önleyerek hem estetik hem de deprem güvenliği açısından daha sağlıklı yapılaşma sağlamak. Şimdi kuralı adım adım inceleyelim.

Temel Kural (PAİY Madde 5/30-b)

PAİY Madde 5/30-b’ye göre, içerisinde konut bulunan ve zemin kat hariç 7 kat ve üzeri olan binalarda kapalı çıkma yapılamaz. Yani balkon, cumba gibi yapı elemanları duvar, cam veya herhangi bir malzemeyle kapatılamaz. Bu yasak, 12 Mayıs 2023 tarihli Resmî Gazete’de yayımlanan ek maddeyle yürürlüğe girdi.

Emsal Hakkı Kullanılamıyorsa Ne Olur?

İşin can alıcı noktası şu: Eğer yapı, mevcut KAKS (Emsal) hakkını kullanamıyorsa, yani imar planında verilen toplam inşaat alanına ulaşamıyorsa, o zaman kapalı çıkma yasağına rağmen belirli taşma imkânları tanınıyor. Bu durumda sırasıyla şu adımlar uygulanır:

1. Arka bahçeye taşma: Öncelikle arka bahçe sınırına doğru, maksimum 1 metre taşma yapılabilir. Ancak bu taşma sonrası arka bahçe mesafesi 2 metrenin altına düşmemelidir. Yani arka bahçeniz 2 m ise hiç taşamazsınız, 3 m ise ancak 1 m taşabilirsiniz.

2. Ön bahçeye taşma: Arka bahçeye taşma yeterli gelmezse, bu defa ön bahçeye maksimum 1 metre taşma yapılabilir. Burada kritik sınır: Yol sınırına en az 4 metre mesafe bırakılmalıdır. Yani ön bahçe derinliği 5 m ise 1 m taşarsınız (4 m kalır), 4,5 m ise sadece 0,5 m taşabilirsiniz.

3. Kapalı çıkmasız uygulama: Eğer yukarıdaki iki seçenek de yeterli gelmezse, yapı sadece kolon ve perdelerden oluşan, hiçbir şekilde kenarları duvar veya malzemeyle kapatılmayan bir kapalı çıkma (yani strüktürel çıkma) yapabilir. Bu çıkmanın hiçbir kenarı kapatılamaz – ne cam, ne ahşap, ne de herhangi bir panel. Tamamen açık olmak zorunda.

Deprem Güvenliği Şartı

Deprem yönetmeliğiyle birlikte değerlendirildiğinde, kapalı çıkma yapılabilen (yani 7 kattan az veya konut içermeyen) yerinde dökme betonarme binalarda da bir koşul var: Çıkma konsolu ile düşey taşıyıcılar (kolon, perde) kirişlerle birbirine bağlanarak çerçeve oluşturulmalıdır. Ancak TBDY (Türkiye Bina Deprem Yönetmeliği) ‘nde tanımlanan A12, A13, A32 tipi taşıyıcı sistem kullanan binalar bu şarttan muaftır.

Özet Tablosu

Sonuç

Kısacası, 7 kat ve üzeri konutlu binalarda kapalı çıkma tamamen yasak. Ancak emsal hakkınız kullanılamıyorsa, bahçe mesafelerini koruyarak belirli sınırlı taşmalar yapabilirsiniz. Bu düzenleme, hem deprem güvenliği hem de kentsel estetik için önemli bir adım. Proje yaparken mutlaka PAİY Madde 5/30-b’yi ve eklerini dikkatle inceleyin.

Umarım açıklayıcı olmuştur. Başka bir sorunuz olursa yine beklerim.